نمونه سوالات دوره روخوانی و روانخوانی قرآن - قسمت 3
قسمتهای دیگر در آرشیو مطالب است.
حروف همواره ناخوانا و گاه ناخوانا
8 – مثال کلمه ایی در فارسی که حروفی از آن را می نویسیم ولی نمی خوانیم؟ خواندن: تلفظ آن بدون واو- موسی-سؤال (همزه آن روی واو قرار می گیردولی خوانده نمیشود.)
9 – حروف همواره ناخوانا ؟ حروف والی : واو الف لام یاء 4 حرف
10 – مورد کاربرد حروف والی: 1 – الف ناخوانا در انتهای کلمه که قبلش واو است: مثل اَتَوا آوَوا-آتوا - اَلربِوا – اَنباوا کلمه استثناء در قرآن : دوبار در سوره مائده آیات 95 و 106 : ذَوا عدل 2 - جایی واو ناخوانا بعنوان پایه همزه است. مثل: تُؤمنون – لؤ لؤً - ( واو قرائت نمیشود.) 3 – جایی که واو بعنوان پایه است ولی پایه صدای کشیده الف: مثل : الصلو ه : واو پایه الف است و خودش خوانده نمیشود.(الصلاه) الربوا: واو پایه است و قرائت نمیشود: (الربا) 4 – جایی که حرف یاء بعنوان پایه است: جایی که یاء پایه همزه است: یومئِذ - بئِث جایی که یاء پایه صدای کشیده الف باشد: مثل : موسی - حتی – اَ بی – اَولی جایی که یاء ناخوانا بعد از تنوین فتحه در آخر کلمه قرار گرفته است.(الف آخرش نیست) هُدًی – سُوً ی ( مثال های دیگردر آیه 129 سوره طه ): مسمًی
11 - دیگر موارد استثناء ، خوانده نشدن حروف در قرآن ( حالت اول ترکیبی)؟ حروف واو الف و یاء : حرف الف مثال اول : بالحسنه : الف بعد از با حرکت ندارد الف حذف میشود. حرف ب به لام وصل شده و الف بین آندو حذف میشود. مثال دوم : و اَورثنا الارض : الف های بین نون و لام حذف شده و نمی خوانیم. حرف یاء مثال : نَجزِی المُفترین : یاء بین زا و لام ساکن را نمی خوانیم.( الف را هم نمی خوانیم) حرف واو مثال : ذُوا الفَضل : واو بین حرف ذا و لام حذف شده و نمی خوانیم ( دو الف را هم نمی خوانیم) مثال های دیگر آیه 5 از سوره مریم مراجعه شود(حروف ناخوانا )
12 – نوع دوم حروف ناخوانا (والی ) که در ترکیب می آید و قاعده هم است چیست؟ حروف والی که حرکت نداشته باشد و بعد از آن تشدید است. مثال : حرف لام که به کلمه الظالمینَ متصل شود الف در نوشتن حذف میشود اما لام الظالمین باقی می ماند. لِلظَّالمین هو الَّذی : الف خوانده نمیشود چون کلمه بعد از آن مشدد است. ادعوالَّذین : لام بعد از حرف الف مشدد است پس الف خوانده نمیشود. یَجزی الله : حرف یاء کلمه یجزی حذف میشود. مثال های دیگر آیه دهم از سوره مریم مراجعه شود: تکلم النَّاس
13 – موارد استثنایی همواره ناخوانا بودن خارج از قاعده : حرف الف : کلمه : مِـائَه : ( یعنی صد و 8 بار در قرآن تکرار شده و الف آن خوانده نمیشود.) مثنای کلمه مِـائَه: (مِاَ ئَتَین : یعنی دویست و الف آن خوانده نمیشود. و دو بار در سوره انفال آمده ) لِـشَـایءٍ : این کلمه فقط در آیه 23 سوره کهف آمده ویک الف بعد شین آمده که خوانده نمیشود.) یَایئَس: الف آن خوانده نمیشود. سوره یوسف آیه 87 – سوره رعد آیه 31 لا تیاسوا : یکبار در سوره یوسف آیه 87 آمده – لاَ اذبهنهوا : الف قبل از ذا خوانده نمیشود. قواریرا : سوره دهر آیه 16 و 15 : الف آخرش خوانده نمیشود. قواریرَ ثمودا : 4 بار در قرآن آمده و الف آخر حذف میشود. ثمودَ خوانده میشود. کلماتی که حرف واو ناخوانا خارج از قاعده در آنهاست: 6 مورد اولئک - اولئکم اوقلوا – اوقلی اُولاءِ – اُولات کلماتی که حرف یاء ناخوانا خارج از قاعده در آنهاست: 2 مورد بصورت یاء کوچک در سوره ذاریات آیه 47 بصورت یاء بزرگ در سوره انعام آیه 34 : نَبَای ءِ بحث حروف گاه ناخوانا
14 - کلمه ابوالفضل در فارسی چگونه تلفظ میشود؟ موقعی که ابو و الفضل را بهم وصل می کنیم حرف واو و الف دوم خوانده نمیشود. این کلمات حروفی ناخوانا دارند که می گوییم حروف گاه ناخوانا.
15 - کلمه عبدالله چگونه تلفظ میشود؟ موقعی که عبد و الله را بهم وصل میکنیم یک همزه وصل(الف) دارد که خوانده نمیشود. این کلمات حروفی ناخوانا دارند که می گوییم حروف گاه ناخوانا.
16 - حروف گاهی ناخوانا چگونه حروفی هستند؟ حروفی که در هنگام وصل دو کلمه ناخوانا میشوند. اگر از وصل منفک شود ما آن حروف را می خوانیم.
17 – مهم ترین حروف معروف گاهی ناخوانا در قرآن ؟ الف وصل
18 – الف وصل چیست؟ درابتدای بعضی کلمات قرآنی الفی دارند بدون حرکت که به آن الف وصل گویند.
19 – مثال الف وصل؟ هو الله = هو + الله : الف کلمه الله الف وصل است. من السماء = من + السماء """"" و یک لام والی که هیچگاه خوانده نمیشود. الله لا اله هو الحی القیوم الرجال قوامون علی النساء الرجال الف وصل اولش است و خوانده میشود. إِقرا باسم ربک الف إِ قرا أُ قتلوا یوسف الف أُ قتلوا برای مثال های بیشتر به آیه 12 سوره رعد مراجعه شود. نتیجه: اگر کلمات فوق بهم وصل شوند و بخوانیم الف وصل حذف میشود. اگر کلمات را منفک کنیم الف وصل بر سر کلمه خوانده میشود.
20 – قاعده خواندن الف وصل بدون حرکت در شروع کردن وابتدای کلمه چیست؟ 1 - اگر بعد از الف وصل حرف لام (هرنوع لامی : خوانا-ناخوان-مشدد)وجود داشت : حتماً باید الف را با فتحه شروع کنیم.مثل : اَلقَمَرَ - اَلَّذی - الرَّسُولَ 2 – اگر بعد از حرف الف وصل حرف لام نبود و حرف دیگری مثل با ، تا و.... بود : نگاه به اولین حرکتی که در کلمه است اگر ضمه بود الف را با ضمه می خوانیم. اُ قتُلوا یوسف (اولین حرف متحرک حرف تاء ضمه دارد.) - اُ ذکُروا - (اولین حرف متحرک حرف کاف ضمه دارد.)
21 – چند کلمه در قرآن استثناءً میتوان الف شان را با کسره شروع کرد؟ سه کلمه - اِلتقاء - اِ لتَقَتَ - اِلتَقَیتُم
22 - کلمات استثناء در بحث حرف الف وصل بدون متحرک: ِابنُ - ِاسمُه – ایتِ – ایتنا – ایتیا – ایتونی – ایتوا – ِابنوا – ِا نشوا ( همه بعد از الف وصل همزه دارند که به صدای کشیده یاء تبدیل میشوند.)
23 – نتیجه کلی برای خواندن الف وصل بدون حرکت؟ اگر بعد از الف وصل لام بود= با فتحه می خوانیم اگر بعد از الف وصل اولین حرکت ضمه بود= با ضمه می خوانیم در سایر موارد: الف وصلی که بعدش حرف لام نیست و اولین حرکت حرف در کلمه فتحه یا کسره بود= با کسره می خوانیم